Mijn moeder leed eronder.
Het contact met mijn broer was er niet meer.
Soms was ze boos en stond ze achter die beslissing.
En soms zag ik haar verdriet.
Haar pijn.
Ze begreep niet waarom het zo was gelopen.
Hoe iemand zo hard kon zijn.
Ik ook niet.
Maar dit patroon kenden we.
Dan waren we alles.
Dan konden we niets verkeerd doen.
Tot het plots omsloeg.
Afstand. Boosheid. Verwijt.
Omdat we niet meedachten.
Niet begrepen.
Jaren gingen voorbij in stilte en vermijden.
In niet weten wat er eigenlijk speelde.
Tot de telefoon weer ging.
En ik zijn stem hoorde.
Alsof er niets was gebeurd.
Tot het moment kwam dat het genoeg was.
Dat we niet langer mee konden in zijn denken en gedrag.
De jaren zijn opnieuw verstreken.
Maar dit keer voelt het anders.
Het doet me pijn om mijn moeder zo te zien.
Vroeger wilde ik dat verzachten.
Oplossen.
Iets zeggen dat het draaglijker zou maken.
Nu weet ik:
dit is haar rouw.
En die hoef ik niet weg te nemen.
En het zien van haar rouw
is ook een deel van mijn rouw.
Eens zag ik op Facebook een foto van een man.
Alleen aan de keukentafel.
Wat ouder.
Stil.
Ik voelde meteen herkenning.
Dit was het beeld dat ik van mijn broer heb in de toekomst.
Ik voelde empathie.
En ook die stille gedachte:
zie je het niet, wat er gebeurt.
Ik heb geen spijt van mijn beslissing.
En toch is hij niet uit mijn gedachten.
En dat is oké.
Dit is rouw.
Rouw om een broer.
Om een zoon.
Iemand die er is,
maar niet meer in je leven.
Het had anders kunnen zijn.
Misschien (n)ooit.